Nghiên cứu – Thảo luận

Văn hóa doanh nghiệp sẽ giúp mình biết rõ bổn phận và trách nhiệm

05 Tháng Chín 2016          351 lượt xem

Năm 2006, sau 11 năm nỗ lực đàm phán, Việt Nam trở thành thành viên thứ 150 của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), được bè bạn quốc tế đánh giá cao là một quốc gia với năng lực và tiềm năng kinh tế lớn không chỉ trong công nghiệp, nông nghiệp mà cả trong lĩnh vực văn hóa.

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng như vậy, các doanh nghiệp Việt Nam phải thay đổi để làm ăn có hiệu quả và phải tìm kiếm hướng tiếp cận mới để phát triển tổ chức, trong đó xây dựng văn hóa là một hướng tiếp cận để nâng cao năng lực cho doanh nghiệp. Vì vậy, các khái niệm “văn hóa doanh nghiệp”, “xây dựng văn hóa doanh nghiệp”, “phát triển văn hóa doanh nghiệp”… đã dần dần trở nên quen thuộc với khá nhiều doanh nghiệp.

Cũng như khái niệm “văn hóa”, “văn hóa doanh nghiệp” có nhiều cách diễn đạt. Văn hóa doanh nghiệp có thể hiểu là một dạng văn hóa của tổ chức hay một tập thể, cộng đồng người trong doanh nghiệp, trước tiên bị ảnh hưởng bởi văn hóa quốc gia, rồi sau đó bị ảnh hưởng của văn hóa và văn hóa kinh doanh của người/ nhóm người tạo lập nên doanh nghiệp. Vì thế, thách thức đối với người sáng lập doanh nghiệp là khả năng xây dựng, duy trì và làm phong phú một nét văn hóa cho doanh nghiệp của mình. Văn hóa doanh nghiệp thể hiện ở những giá trị và chuẩn mực chung được các cá nhân chia sẻ, thừa nhận và thực hành trong doanh nghiệp. Bản chất của văn hóa doanh nghiệp là một hệ giá trị dưới dạng hữu hình và vô hình được các thành viên của doanh nghiệp tôn trọng, biểu hiện thành các chuẩn mực hay quy tắc ứng xử chi phối hành vi, suy nghĩ, thái độ của các cá nhân trong doanh nghiệp. Văn hóa doanh nghiệp tạo nên bản sắc riêng cho mỗi doanh nghiệp, nhờ đó mà tạo nên sức mạnh và lợi thế kinh doanh cho doanh nghiệp.

Các yếu tố cấu thành văn hóa doanh nghiệp thường là: Triết lý kinh doanh (tức là lý tưởng, tôn chỉ, phương châm hành động cơ bản để đạt được mục tiêu trong kinh doanh) thường được xây dựng bởi người/nhóm người sáng lập doanh nghiệp; truyền thống, nghi lễ, thói quen (gồm các giao tiếp, hành vi ứng xử nội bộ, phong cách làm việc, môi trường làm việc ở cơ quan, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao…); truyền thuyết (lịch sử hình thành của doanh nghiệp, các câu chuyện, sự kiện, tấm gương tốt... được các thành viên trong doanh nghiệp truyền tụng có vai trò hình thành ý nghĩa cuộc sống cho các thành viên để họ tự hào, phấn đấu và tiếp tục làm tốt công việc kinh doanh cho doanh nghiệp); biểu trưng bên ngoài (cách giao tiếp với khách hàng, logo, mẫu mã, cách bài trí doanh nghiệp...).

Quá trình hội nhập quốc tế mở ra nhiều cơ hội nhưng cũng tạo ra nhiều thách thức cho các doanh nghiệp Việt Nam. Các chuyên gia kinh tế cho rằng, ngoài những yếu tố vĩ mô như xây dựng thể chế, chính sách, môi trường kinh doanh, các doanh nghiệp Việt Nam nên quan tâm xây dựng văn hóa doanh nghiệp - một “sức mạnh mềm” có vai trò thúc đẩy và hỗ trợ công việc kinh doanh đạt hiệu quả.

Công ty cổ phần Tập đoàn Đầu tư Thương mại, Công nghiệp Việt Á (gọi tắt là Tập đoàn Việt Á) - một doanh nghiệp thành lập năm 1995, chuyên kinh doanh về lĩnh vực điện là địa chỉ để người viết bài tìm hiểu về văn hóa doanh nghiệp cho bài viết này.

Khi biết mục đích của việc đến thăm để tìm hiểu về văn hóa doanh nghiệp, bà Phạm Thị Loan, Chủ tịch, TGĐ Tập đoàn nhiệt tình và thẳng thắn chia sẻ những quan điểm của mình về vấn đề này và cho biết rất quan tâm đến các vấn đề như đạo đức kinh doanh, văn hóa doanh nghiệp, văn hóa doanh nhân. Cụ thể năm 2006 Tập đoàn đã đầu tư cho dự án tư vấn “Xây dựng và phát triển văn hóa doanh nghiệp tập đoàn Việt Á” và đã áp dụng văn hóa doanh nghiệp trong Tập đoàn. Theo bà, ở nước ngoài, văn hóa doanh nghiệp là một phạm trù được các doanh nghiệp chú trọng từ khâu tuyển dụng đến cả khâu sa thải nhân viên. Nhưng ở Việt Nam thì vấn đề này chưa được chú trọng lắm. Nói một cách đơn giản, trong mỗi doanh nghiệp phải dạy cho nhân viên văn hóa giao tiếp, ứng xử từ những cái nhỏ nhất như cách xưng hô của cấp dưới đối với cấp trên, giữa người lao động và người chủ lao động, giữa lãnh đạo công ty và nhân viên để dần trở thành thói quen, tập tục, nghi lễ trong doanh nghiệp rồi sau đó mới nói đến những cái lớn hơn như những giá trị tinh thần, vật chất và các chuẩn mực mà doanh nghiệp đã tạo ra trong quá trình sản xuất kinh doanh (chất lượng sản phẩm, đảm bảo chữ tín trong giao dịch, xây dựng qui trình sản xuất bài bản, công nghiệp, khoa học, xây dựng thương hiệu uy tín, xây dựng môi trường làm việc...). TGĐ Phạm Thị Loan khẳng định, nếu có văn hóa doanh nghiệp, không những người lao động mà cả người chủ lao động sẽ biết bổn phận, trách nhiệm của họ ở đâu để làm trọn vai của mình trong doanh nghiệp và sẽ thúc đẩy công việc kinh doanh  đạt hiệu quả. Chính vì vậy, Việt Á đã xây dựng và áp dụng văn hóa doanh nghiệp cho mình với triết lý “Khách hàng là Thượng đế; Bạn hàng là trường tồn; Con người là cội nguồn; Chất lượng là vĩnh cửu”. Triết lý ngắn gọn nhưng phản ánh đúng thực tế của đơn vị: đó là lãnh đạo Tập đoàn luôn coi trọng yếu tố con người là giá trị cơ bản nên luôn đẩy mạnh công tác phát triển nguồn nhân lực, có chính sách đãi ngộ và đào tạo cán bộ nhân viên cả chuyên môn kỹ thuật và kỹ năng quản lý, tạo môi trường làm việc tốt nhất có thể để người lao động của Tập đoàn coi “Công ty là gia đình, đồng nghiệp là anh em”. Có như vậy thì họ mới có thể làm việc, cống hiến và sản xuất ra sản phẩm có chất lượng để làm hài lòng bạn hàng và khách hàng. Kết quả là, sau hơn hai mươi năm hoạt động và mở rộng sản xuất kinh doanh, tập trung trên các lĩnh vực sản xuất, cung cấp, xây lắp các công trình điện và công nghiệp, dân dụng, sản phẩm cơ khí, từ một đơn vị chỉ có 5 người, có những thời điểm Tập đoàn này có đến 2.000 thành viên và đã được tặng thưởng nhiều danh hiệu, giải thưởng, Huân chương LĐ cùng các loại Bằng khen của các cấp.

Trải qua nhiều “sóng gió” trên thương trường và khó khăn chung của đất nước, mặc dù đã phải tái cơ cấu, đặc biệt về quản trị nhân lực nhằm nâng cao hiệu quả của từng bộ phận, cắt giảm tối đa những chi phí không cần thiết nhưng luôn có ý thức duy trì và phát triển văn hóa doanh nghiệp vì văn hóa doanh nghiệp tạo ra bản sắc riêng cho mỗi doanh nghiệp và với tư cách TGĐ Tập đoàn bà luôn hướng đến các yếu tố đoàn kết, trung thực, chia sẻ, tôn trọng, thẳng thắn, công bằng, tâm huyết và kiên định.

TS. Nguyễn Thị Thu Hường

(Viện VHNTQGVN)

Nguồn: http://www.baovanhoa.vn

ẤN PHẨM

Giới thiệu ấn phẩm sách và tạp chí hàng năm

Thông tin website

TRANG TIN ĐIỆN TỬ VIỆN VĂN HÓA NGHỆ THUẬT QUỐC GIA VIỆT NAM
+ Cơ quan chủ quản: Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam.
+ Giấy phép số 91/GP-TTĐT do Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 09/07/2015
+ Người chịu trách nhiệm chính: PGS.TS. Từ Thị Loan.

Địa chỉ: 32 phố Hào Nam - quận Đống Đa - Hà Nội.
Điện thoại: (84-4) 38569162 - (84-4) 35111095.     Fax: (84-4) 35116415.
Email: info@vicas.org.vn
Website: http://vicas.org.vn

Ghi rõ nguồn "VICAS" khi phát hành lại thông tin từ website này.