Nghiên cứu – Thảo luận

Văn hóa doanh nghiệp phải gắn với trách nhiệm bảo vệ môi trường

27 Tháng Chín 2016          345 lượt xem

Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Corporate Social Responsibility hay CSR), theo chuyên gia của Ngân hàng Thế giới, được hiểu là “Cam kết của doanh nghiệp đóng góp cho việc phát triển kinh tế bền vững, thông qua việc tuân thủ chuẩn mực về bảo vệ môi trường, bình đẳng về giới, an toàn lao động, quyền lợi lao động, trả lương công bằng, đào tạo và phát triển nhân viên, phát triển cộng đồng,… theo cách có lợi cho cả doanh nghiệp cũng như phát triển chung của xã hội”.

“Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp thể hiện rất rõ văn hoá và những giá trị của doanh nghiệp trong quy trình phát triển bền vững tại các vùng lãnh thổ khác nhau. Nói một cách khác, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp bao gồm những việc làm mang tính nhân văn, và những hành động mang tính phát triển bền vững của công ty về mặt kinh tế, xã hội, môi trường, quản lý và văn hoá”.

Khi các doanh nghiệp nước ngoài đến Việt Nam đầu tư làm ăn, họ cũng đưa ra nhiều cam kết thực hiện trách nhiệm xã hội, bảo vệ môi trường. Thực tế cho thấy có nhiều doanh nghiệp đầu tư trực tiếp nước ngoài đã thực hiện tốt cam kết của mình, qua đó nâng cao vị thế của doanh nghiệp, được chính quyền và nhân dân địa phương đánh giá cao. Tuy nhiên, có một số doanh nghiệp vì chạy theo lợi nhuận mà bỏ quên những cam kết về trách nhiệm xã hội. Các doanh nghiệp này đã trực tiếp gây ra những vấn đề nghiêm trọng về môi trường, sức khỏe và tác động tiêu cực đến cuộc sống, sinh kế của người dân địa phương. Điều này đặt ra một vấn đề cho các Bộ, ngành và địa phương là cần phải xem xét lại cơ sở pháp lý cấp phép, giám sát trong đầu tư cũng như xác định các tiêu chí ưu tiên lựa chọn doanh nghiệp đầu tư nước ngoài, trong đó tiêu chí về uy tín và trách nhiệm xã hội, công tác bảo vệ môi trường của doanh nghiệp phải đưa lên hàng đầu.

Trường hợp điển hình trong thời gian vừa qua tại VN là việc Công ty Formosa Hà Tĩnh đã không thực hiện đúng cam kết, thiếu trách nhiệm nên đã gây ra sự cố môi trường nghiêm trọng, dẫn đến hậu quả nguy hại rất lớn trực tiếp cho người dân bốn tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế.

Cũng phải thấy rằng đây không phải lần đầu tiên Tập đoàn Formosa gây ra thảm họa môi trường. Trong quá khứ, tập đoàn này đã thể hiện sự thiếu trách nhiệm “có hệ thống” khi gây ra ô nhiễm môi trường cho hầu hết các địa phương ở các nước mà họ đến đầu tư. Chính vì vậy, Tập đoàn Formosa, Đài Loan từng bị Tổ chức Đạo đức kinh tế của Đức (Ethecon) trao giải “Hành tinh đen” năm 2009 do liên tiếp gây ra thảm họa môi trường ở nhiều nước trên thế giới. Tổ chức Đạo đức kinh tế của Đức đánh giá hành vi thương mại của Formosa biểu hiện sự “coi thường và xâm hại quy định, trật tự pháp luật, môi trường sinh thái và hòa bình, quyền xã hội và quyền con người”.

Liệu một doanh nghiệp như thế sẽ xây dựng được một văn hóa doanh nghiệp tốt khi làm mọi cách để tồn tại và phát triển, bằng cách đẩy ô nhiễm cho người dân nơi họ đến đầu tư và cho môi trường các nước khác như Việt Nam?

Rõ ràng, việc loại bỏ tiêu chuẩn cam kết bảo vệ môi trường ra khỏi văn hóa doanh nghiệp sẽ dẫn doanh nghiệp tới sự diệt vong. Bởi sự thiếu trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp sẽ làm xói mòn lòng tin của chính quyền, người dân và khách hàng. Về lâu dài nó sẽ hủy hoại chính tên tuổi của doanh nghiệp. Những tác hại về môi trường mà Công ty Formosa Hà Tĩnh gây ra trong thời gian qua không những bị dư luận ở Việt Nam lên án mà còn vấp phải sự phê phán mạnh mẽ ở chính nhân dân sinh sống trên lãnh thổ Đài Loan và các nước trên thế giới. Hơn thế nữa người dân Đài Loan cho rằng hậu quả gây ô nhiễm môi trường của Formosa Hà Tĩnh không chỉ là sự suy thoái đạo đức kinh doanh đáng bị lên án mà nó còn làm tổn hại nghiêm trọng đến uy tín, đến hình ảnh của các doanh nghiệp Đài Loan, chính quyền Đài Loan.

Việc Công ty Formosa Hà Tĩnh cúi đầu nhận tội và cam kết bồi thường thiệt hại về hành vi gây ô nhiễm môi trường, khắc phục thiệt hại kinh tế cho người dân là một bằng chứng cho thấy sự cam kết trách nhiệm xã hội và bảo vệ môi trường là một tiêu chí quan trọng để doanh nghiệp phát triển đúng hướng. Bài học rút ra của doanh nghiệp này cũng là bài học cho các doanh nghiệp nước ngoài khác khi đến đầu tư ở Việt Nam. Sự cố môi trường Formosa cũng khiến chúng ta cần phải nhìn nhận lại việc phát triển kinh tế phải đi kèm với những yếu tố tạo nên sự phát triển bền vững.

Bên cạnh biện pháp tuyên truyền, nghiên cứu ban hành các quy định pháp luật nhằm ngăn chặn lỗ hổng pháp lý hiện nay, chúng ta cần tạo động cơ để các doanh nghiệp quan tâm xây dựng văn hóa doanh nghiệp gắn với trách nhiệm xã hội và bảo vệ môi trường. Có như vậy mới có thể ngăn chặn để không tái diễn những vụ việc như trường hợp Công ty Formosa gây ô nhiễm môi trường trong thời gian vừa qua.

Trần Thị Thủy

(Viện Văn hoá Nghệ thuật quốc gia Việt Nam)

Nguồn: http://www.baovanhoa.vn

ẤN PHẨM

Giới thiệu ấn phẩm sách và tạp chí hàng năm

Thông tin website

TRANG TIN ĐIỆN TỬ VIỆN VĂN HÓA NGHỆ THUẬT QUỐC GIA VIỆT NAM
+ Cơ quan chủ quản: Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam.
+ Giấy phép số 91/GP-TTĐT do Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 09/07/2015
+ Người chịu trách nhiệm chính: PGS.TS. Từ Thị Loan.

Địa chỉ: 32 phố Hào Nam - quận Đống Đa - Hà Nội.
Điện thoại: (84-4) 38569162 - (84-4) 35111095.     Fax: (84-4) 35116415.
Email: info@vicas.org.vn
Website: http://vicas.org.vn

Ghi rõ nguồn "VICAS" khi phát hành lại thông tin từ website này.